Ethiopië – bij de Hamer – de Ceremonie van de Stierensprong

“Is dit echt?” heb ik daarna vaak gedacht.

Sommige reizigers zeggen van niet en anderen vinden van wel. Ook Herman en ik denken dat het echt is. Maar hoe echt?

Nadat de Landcruiser uit de modder is getrokken rijden we snel door. Weer een rivierbedding, maar deze is helemaal droog. Toch durven sommige chauffeurs het niet aan om naar beneden te rijden, maar Hedi, onze chauffeur,  wel. Misschien omdat hij zich nog wat schuldig voelt over wat er eerder gebeurd is.

Route

Een paar kilometer verder stoppen we en gaan we te voet verder. Het dorp waar de ceremonie plaats vindt is niet ver. In het dorp is een open plek waar al veel mensen zijn, een tiental toeristen en honderden Hamer. De toeristen staan op een soort dijkje. Een afscheiding? Het voelt een beetje als een tribune. Direct voor ons zitten Hamer vrouwen. Aan de overkant staan stoelen onder een overkapping van bladeren, de hoofdtribune. Voor de plaatselijke notabelen. Er brandt een vuurtje met daarop een grote ronde ton.Een groep vrouwen voert een dans uit. Om hun armen en benen hebben ze metalen bellen  en sommigen hebben toeters, waar ze hard op blazen. Ze lopen, dansend en marcherend in een grote cirkel. Met zijn tweeën of drieën naast elkaar. Soms wel vijfentwintig vrouwen. Dan stappen er een paar uit en weer anderen in.

Toeters en bellen

Ze hebben hun traditionele rode haar in vlechtjes. Sommige dragen een hoofdband. Iedereen is traditioneel gekleed. Koeienhuiden. Kleurige kralen riemen. Allerlei kettingen. Korte rokjes en banden rond de benen. Sandalen. Sommige vrouwen dragen een hemdje, sommige niet. Ze drinken uit kalebassen.

Niet

De meeste mannen, jong en oud, zitten op de eretribune. Enkele mannen dragen een veren hoofdtooi.

Eretribune

Een jonge vrouw loopt met een twijg naar een van de mannen. Hij neemt het aan en slaat haar. Hard. Over de armen, over de borsten, op de rug. De huid breekt. De vrouw blijft stil, passief, staan. Na een paar klappen bedankt de vrouw hem en hij loopt weg.

Slaan

Sommige dansende vrouwen lijken in trance. Hun ruggen zijn bebloed en soms ingesmeerd met as. Niet alle wonden zijn van het slaan. Hamer vrouwen snijden zichzelf (of elkaar) ook met scheermesjes, om mooie littekens te maken. Littekens zijn nog steeds hot bij de Hamer. Het as is ervoor dat de wond ontsteekt en er een mooi litteken komt.

We staan uren te kijken. Verbaasd en onder de indruk. Vlak voor zonsondergang komt de massa in beweging. Aan de andere kant van het dorp worden stieren opgesteld. Een stuk of tien op een rijtje. Ze willen niet die stieren, maar met een klap of flink trekken aan de staart, staan ze er. In een flits schiet er een blote jongen overheen. En dan nog eens, en dan nog eens. Het stierenspringen zelf is binnen een minuut voorbij.

Op een rijtje

Meteen gaan we weg. Hedi wil als eerste weg zijn. Wij zijn er niet op tegen. Bloed maakt dorstig. We rijden als eerste uit de rivierbedding en ook de modderige bedding verderop levert nu geen problemen op. Na een half uur komen we bij de Buska Lodge. We stappen uit en Hedi gaat naar waar chauffeurs heen gaan nadat de passagiers zijn uitgestapt. Wij gaan naar de bar. Het is een dorstige dag geweest.

Was het echt? De Hamer voeren dit ritueel nu vast veel vaker uit en ze plannen het vast zo dat er altijd wel een ritueel is waar toeristen heen kunnen. Is het dan nog wel echt? Ja, zoals profvoetbal nog steeds sport is. Natuurlijk is de westerse wereld, met haar geld en toerisme, doorgedrongen tot in dit gebied. Wij hebben deze ceremonie gelukkig nog kunnen meemaken, maar uiteindelijk zal het verdwijnen. Is dat erg? Ik denk dat uiteindelijk ook in Afrika de 21e eeuw beter is dan de prehistorie.

Voor de liefhebbers:

 

Leave a Reply

You can use these HTML tags

<a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>